Porozmawiajmy poważnie o migracjach
Autor: Fundacja More in Common
Data publikacji: 22/10/2025
Tematyka: Administracja publiczna | Bezpieczeństwo i obronność | Demografia | Ekonomia | Imigranci | Polityka | Polityka społeczna | Prawo | Społeczność
Link źródłowy: kliknij tutaj
Informacja prasowa: kliknij tutaj
Skopiuj link do raportu
Streszczenie
Streszczenie
Raport dotyczący postaw Polaków wobec migracji ukazuje złożone i zróżnicowane podejście społeczne do tego zjawiska. Wśród badanych dominuje przekonanie o nieuniknioności migracji, postrzeganej zarówno jako rezultat globalnych wyzwań (konflikty, nierówności, zmiany klimatyczne), jak i krajowych potrzeb demograficznych oraz gospodarczych. Polacy wskazują na konieczność zrównoważonej migracyjnej polityki, opartej na równowadze między kontrolą a otwartością, rozsądkiem oraz wyrozumiałością.
W sferze ekonomicznej większość respondentów podkreśla ważność wkładu migrantów w rozwój kraju, szczególnie poprzez pracę w sektorach kluczowych, takich jak opieka zdrowotna, rolnictwo czy budownictwo. Ponad połowa badanych popiera uproszczenie procedur uznawania dyplomów i kwalifikacji, co ułatwi integrację zawodową migrantów. Jednocześnie dostrzega się obawy dotyczące potencjalnego przeciążenia systemów publicznych, jednak nie wpływa to na zamknięcie granic.
Badani krytycznie oceniają działania rządu i Unii Europejskiej, postrzegając je jako chaotyczne i pozbawione spójnej strategii. Istnieje również brak rzetelności w debacie publicznej – politycy i media nie dostarczają pełnej informacji o wyzwaniach i szansach migracji. W mediach społecznościowych dostrzega się większą autentyczność, choć obecna jest tam dezinformacja.
Ogólny wizerunek Polaków wobec migrantów cechuje się pragmatyzmem i gotowością do wsparcia osób potrzebujących, bez zamykania się na nowych mieszkańców. Wartością podkreślaną przez społeczeństwo jest zrównoważone podejście, balansujące między potrzebą ochrony interesów kraju a humanitarną troską.
Wnioski
Wnioski
1. Polska przechodzi istotną transformację z kraju emigracyjnego w państwo imigracyjne, co wymusza konieczność rozwijania adekwatnej i spójnej polityki migracyjnej, obejmującej zarówno efektywne zarządzanie napływem migrantów, jak i procesy ich integracji społecznej i zawodowej.
2. Społeczne postawy wobec migracji charakteryzują się ambiwalencją, gdzie z jednej strony dominuje troska dotycząca bezpieczeństwa i kontroli migracji, z drugiej natomiast widoczne jest coraz większe uznanie dla wkładu migracyjnego w gospodarkę oraz otwartość na wykorzystanie kompetencji imigrantów, zwłaszcza w branżach z niedoborem pracowników.
3. W opinii polskiego społeczeństwa istnieje znaczący deficyt rzetelności i przejrzystości debaty publicznej na temat migracji, co przekłada się na brak wiedzy o rzeczywistych wyzwaniach i korzyściach z nich wynikających oraz sprzyja rozprzestrzenianiu się stereotypów i dezinformacji, zwłaszcza w mediach tradycyjnych i społecznościowych.
4. Wielowymiarowa segmentacja społeczna wskazuje na różnice w podejściu do migracji, gdzie grupy o odmiennych wartościach i orientacjach politycznych prezentują zróżnicowane motywacje – od empatii i równości szans, po pragmatyzm gospodarczy i tradycjonalizm – co wymaga indywidualnego dostosowania strategii komunikacji i polityk integracyjnych.
5. Wysoki poziom społecznego poparcia dla inicjatyw takich jak uproszczenie uznawania dyplomów i kwalifikacji migrantów oraz tworzenie Centrów Integracji Cudzoziemców świadczy o oczekiwaniu na aktywne zaangażowanie państwa w procesy legalizacji i integracji imigrantów, co jest kluczowe dla budowania stabilności społecznej i rozwoju gospodarczego.
6. Obraz Polski jako kraju gościnnego, oferującego bezpieczne schronienie dla uchodźców, znajduje aprobatę znacznej części społeczeństwa, zwłaszcza wśród starszych pokoleń, co wskazuje na potencjał do budowania pozytywnego wizerunku kraju w wymiarze międzynarodowym, choć ważne jest również uwzględnienie zróżnicowanych perspektyw społecznych w podejmowanych działaniach.
Główne rekomendacje
Główne rekomendacje
1. W celu budowania społecznej akceptacji migracji, konieczne jest wprowadzenie kompleksowego systemu legalizacji i uproszczenia procedur uznawania zagranicznych dyplomów oraz kwalifikacji zawodowych migrantów. Takie działania pozwolą na lepsze wykorzystanie kompetencji imigrantów, co będzie sprzyjać wzrostowi gospodarczemu i integracji zawodowej.
2. Rekomenduje się rozwój i promocję programów czasowego pobytu pracowników zagranicznych dedykowanych pracom sezonowym, szczególnie w sektorach dotkniętych niedoborem siły roboczej. Poparcie społeczne dla tego rozwiązania jest wysokie, co stwarza dogodne warunki do jego wdrożenia i efektywnego zarządzania migracją zarobkową.
3. Z uwagi na postrzegane braki w informacji publicznej, należy zwiększyć transparentność oraz rzetelność komunikacji politycznej i medialnej na temat migracji, ukazując zarówno korzyści, jak i wyzwania z nią związane. Edukacja społeczna i przeciwdziałanie dezinformacji powinny stać się priorytetem w celu kształtowania bardziej wyważonej debaty publicznej.
4. W celu ułatwienia integracji migrantów i uchodźców, warto zainwestować w instytucje oraz programy oferujące naukę języka polskiego oraz edukację kulturową, które pozwolą na ich aktywne uczestnictwo w życiu społecznym i ograniczenie barier społecznych oraz komunikacyjnych.
5. Polityka migracyjna powinna opierać się na dialogu i równowadze między otwartością a kontrolą, uwzględniając potrzeby rynku pracy i obawy społeczne. Wprowadzenie regulacji umożliwiających przyjazd wykwalifikowanych pracowników do branż, gdzie występuje deficyt kadrowy, stanowi istotny element odpowiedzialnego zarządzania migracją.
6. Zaleca się rozwinięcie mechanizmów umożliwiających ubieganie się o pozwolenia na pracę przez migrantów już w kraju pochodzenia, co poprawi efektywność i bezpieczeństwo procesów migracyjnych oraz przyczyni się do lepszego dostosowania napływu pracowników do rzeczywistych potrzeb gospodarki.