Na prąd
Autor: Polityka Insight
Data publikacji: 19/01/2026
Tematyka: Ekologia | Energetyka | Gospodarstwa Domowe | Ochrona środowiska | Polityka | Transport
Link źródłowy: kliknij tutaj
Informacja prasowa: kliknij tutaj
Skopiuj link do raportu
Streszczenie
Streszczenie
Raport „Na prąd” autorstwa Polityki Insight, przygotowany wspólnie z organizacją Transport & Environment (T&E), analizuje wyzwania i perspektywy elektromobilności w Polsce wobec europejskich trendów oraz krajowych uwarunkowań. Elektromobilność stanowi kluczowy element transformacji sektora transportu w kierunku zeroemisyjności, co jest zgodne z unijnymi regulacjami, w tym normami EURO 7 oraz rozporządzeniem AFIR dotyczącym infrastruktury ładowania. Polska, mimo rosnącej liczby pojazdów elektrycznych i autobusów napędzanych energią elektryczną, wciąż pozostaje w tyle z realizacją wymogów unijnych, zwłaszcza w zakresie dostępu do szybkich ładowarek na trasach TEN-T.
Kluczowym problemem pozostaje bariera cenowa dla indywidualnych użytkowników, która ogranicza popularyzację aut elektrycznych. Proponowane są rozwiązania finansowe, m.in. korzystanie z funduszy pochodzących z systemu handlu emisjami ETS2, które mogłyby wesprzeć mniej zamożne grupy społeczne poprzez leasing społeczny i dopłaty. Coraz istotniejsza staje się także rola rynku pojazdów używanych, dzięki którym elektromobilność staje się bardziej dostępna.
Budowanie konkurencyjności sektora w Polsce wymaga aktywnych działań wspierających produkcję i rozwój technologiczny, m.in. automatyzację i rozwój IT w motoryzacji elektrycznej, aby przeciwdziałać potencjalnej marginalizacji na rzecz rynków azjatyckich. Transformacja transportu miejskiego, wsparcie infrastruktury oraz odpowiednia polityka publiczna są niezbędne do ograniczenia wykluczenia transportowego i zapewnienia zrównoważonego rozwoju elektromobilności na poziomie kraju.
Wnioski
Wnioski
1. Elektromobilność stanowi kluczowy komponent transformacji sektora transportowego w Polsce i Europie, wpływając na dekarbonizację gospodarki oraz zmniejszenie zależności od paliw kopalnych, co wymaga konsekwentnego wsparcia politycznego i regulacyjnego.
2. Polska, dysponując stosunkowo dużym potencjałem produkcyjnym w zakresie baterii do pojazdów elektrycznych oraz korzystnym położeniem geograficznym, ma szansę umocnić swoją pozycję w globalnym łańcuchu wartości elektromobilności, pod warunkiem aktywnego wspierania innowacji, automatyzacji i rozwoju branży.
3. Finansowanie rozwoju zeroemisyjnej mobilności powinno uwzględniać mechanizmy oparte na dochodach z europejskiego systemu handlu emisjami ETS, co pozwoliłoby na skuteczne subsydiowanie zakupów i leasingu pojazdów elektrycznych, szczególnie dostępnych dla mniej zamożnych warstw społeczeństwa oraz minimalizowanie wykluczenia transportowego.
4. Wyzwania demograficzne oraz rozproszenie zabudowy w Polsce zwiększają ryzyko nierównego dostępu do nowoczesnych, zeroemisyjnych środków transportu, dlatego niezbędne jest projektowanie polityk publicznych integrujących wsparcie dla zarówno transportu zbiorowego, jak i indywidualnego, z uwzględnieniem regionalnych uwarunkowań.
5. Chociaż ceny pojazdów elektrycznych systematycznie się obniżają, istotnym czynnikiem wpływającym na ich konkurencyjność są regulacje unijne i mechanizmy wsparcia w postaci dopłat, które znacząco kształtują dostępność i atrakcyjność rynku elektromobilności dla konsumentów.
6. Rozwój infrastruktury ładowania oraz harmonizacja wymogów unijnych dotyczących m.in. zasięgu punktów ładowania stanowią fundamentalne wyzwania dla Polski, której obecny poziom realizacji tych celów pozostaje niewystarczający wobec rosnącego zapotrzebowania na elektryczne środki transportu.
Główne rekomendacje
Główne rekomendacje
1. Należy przeznaczyć środki z systemu handlu emisjami ETS na programy wsparcia zeroemisyjnej mobilności, w tym na dopłaty do leasingu samochodów elektrycznych dla osób o niższych dochodach, aby przeciwdziałać wykluczeniu transportowemu i zwiększyć dostępność elektromobilności dla szerokich grup społecznych.
2. W ramach polityki publicznej zaleca się rozwijać i utrzymywać programy dopłat do zakupu oraz użytkowania pojazdów elektrycznych, z wprowadzeniem kryteriów dochodowych, które pozwolą na efektywne adresowanie wsparcia do mniej zamożnych gospodarstw domowych.
3. Konieczne jest zintensyfikowanie działań na rzecz rozwoju infrastruktury ładowania pojazdów elektrycznych zgodnie z unijnymi wymogami AFIR, w szczególności w sieci TEN-T, by umożliwić sprawne i równomierne rozmieszczenie punktów ładowania oraz zwiększyć zaufanie użytkowników do elektromobilności.
4. Polski sektor motoryzacyjny powinien skupić się na wsparciu rozwoju innowacji, automatyzacji produkcji oraz badań i rozwoju w obszarze elektromobilności, aby zwiększyć konkurencyjność na rynku europejskim oraz utrzymać i wzmocnić pozycję w globalnym łańcuchu wartości.
5. W związku ze znaczącym wpływem regulacji unijnych na kształtowanie cen pojazdów elektrycznych, konieczne jest monitorowanie regulacji oraz aktywna współpraca z instytucjami europejskimi w celu stabilizacji i wsparcia mechanizmów, które sprzyjają szybszej adaptacji e-aut na rynku.
6. Należy promować zrównoważone modele finansowania elektromobilności, takie jak społeczny leasing aut elektrycznych, które pozwalają ograniczyć bariery cenowe, a jednocześnie wspierają spójność społeczną oraz poprawę jakości powietrza w miastach i na obszarach o rozproszonej zabudowie.