Telewybory – media a kampania wyborcza na urząd Prezydenta RP 2025. Raport z monitoringu serwisów informacyjnych i audycji publicystycznych (TVP w likwidacji, TVN, Polsat i TV Republika)
Data publikacji: 09/10/2025
Tematyka: Administracja publiczna | Kultura | Media | Polityka | Prawo | Statystyki
Link źródłowy: kliknij tutaj
Informacja prasowa: kliknij tutaj
Skopiuj link do raportuStreszczenie
Streszczenie
Raport analizuje język i narrację głównych serwisów informacyjnych podczas kampanii prezydenckiej, wskazując na wyraźne różnice w prezentacji kandydatów. Serwisy TVP („19.30”) i TVN („Fakty”) silnie faworyzowały Rafała Trzaskowskiego, stosując wobec niego język pozytywny i budujący kompetencje, natomiast Karola Nawrockiego przedstawiały w tonie negatywnym, eksponując kontrowersje i problemy, co prowadziło do jego dyskredytacji. Polsat („Wydarzenia”) prezentował bardziej umiarkowany przekaz, choć również z przewagą pozytywnego obrazu Trzaskowskiego oraz podkreślaniem wątpliwości wokół Nawrockiego. TV Republika („Dzisiaj”) promowała Nawrockiego, używając patriotycznej i emocjonalnej narracji, natomiast wobec Trzaskowskiego stosowała ton krytyczny, budząc nieufność.
Kampania medialna opierała się także na wykorzystywaniu wypowiedzi ekspertów, polityków oraz sond ulicznych, które miały wzmacniać redakcyjne tezy i tworzyć pozór pluralizmu, choć często ograniczały się do promowania jednej narracji. Selekcja materiałów i montaż – krótkie wypowiedzi, szybkie cięcia, podkład muzyczny – wpływały na emocjonalne odbieranie przekazu, potęgując wrażenie chaosu lub kompetencji w zależności od kandydata.
Badanie wskazuje, że redakcje wykorzystywały narzędzia językowe i montaże w celu wzmacniania wybranych narracji, co rodzi pytania o bezstronność i obiektywizm mediów w okresie wyborczym. Całość monitoringu sugeruje, że przekaz telewizyjny pełnił nie tylko funkcję informacyjną, ale również strategiczną, wpływając na percepcję kandydatów i dynamikę polityczną przed wyborami.
Wnioski
Wnioski
1. W trakcie kampanii wyborczej obserwowano silne zróżnicowanie narracji medialnych, które przejawiało się w preferencyjnym i selektywnym doborze materiałów oraz wypowiedzi ekspertów i polityków, co wpływało na kształtowanie jednostronnych obrazów kandydatów i podkreślanie ich negatywnych lub pozytywnych cech zależnie od profilu redakcji.
2. Wykorzystywanie montażu, efektów dźwiękowych i wizualnych oraz krótkich, fragmentarycznych wypowiedzi miało charakter manipulacyjny, potęgując emocjonalny odbiór materiałów, co prowadziło do wywoływania określonych reakcji u widza, takich jak niechęć czy nieufność wobec wybranych kandydatów.
3. Stosowanie nacechowanego emocjonalnie języka oraz wartościujących określeń w komentarzach dziennikarskich oraz materiałach informacyjnych powodowało wzmocnienie polaryzacji odbiorców i utrwalanie podziałów społeczno-politycznych, przy jednoczesnym zmniejszeniu przestrzeni dla obiektywnej i pluralistycznej debaty.
4. Formy obecności „zwykłych ludzi” w mediach, takie jak sondy uliczne czy wypowiedzi uczestników wieców, pełniły funkcję budowania pozoru uczestnictwa społecznego i pluralizmu, jednak selekcja cytowanych osób i wypowiedzi podporządkowana była jasno określonej linii narracyjnej redakcji, co ograniczało rzeczywistą reprezentatywność tych głosów.
5. Przeprowadzone monitoringi i analiza audycji publicystycznych wskazują na występowanie różnic w obiektywizmie prowadzących, gdzie część z nich wyrażała opinie nacechowane emocjonalnie, przerywała częściej jednej stronie lub prezentowała bardziej stronniczy stosunek do gości, co wpływało na kształtowanie tonu dyskusji i percepcję kandydatów przez widzów.
6. Pomimo stosunkowo pełnego obrazu rzeczywistości w niektórych serwisach informacyjnych, końcowy przekaz mediów kształtowany był w sposób, który sprzyjał podniesieniu wiarygodności jednego kandydata kosztem innych poprzez strategiczne eksponowanie ich zalet lub wad, co podkreśla istotne wyzwania w zakresie zachowania neutralności i rzetelności dziennikarskiej w okresie kampanii.
Główne rekomendacje
Główne rekomendacje
1. Konieczne jest wzmocnienie standardów obiektywizmu w redakcjach serwisów informacyjnych, poprzez szkolenia dla dziennikarzy i prowadzących, które pozwolą minimalizować subiektywne komentarze oraz emocjonalne nacechowanie pytań i wypowiedzi.
2. Redakcje powinny wdrażać transparentne i równe zasady doboru wypowiedzi ekspertów, polityków oraz obywateli w materiałach informacyjnych, aby zapewnić rzeczywisty pluralizm opinii i uniknąć promowania jednej, dominującej narracji.
3. Konieczne jest ograniczenie manipulacji montażem i wykorzystaniem efektów dźwiękowych oraz wizualnych, które mogą wywoływać silne emocje i zniekształcać odbiór informacji, na rzecz klarownej i spójnej prezentacji materiałów zgodnej z zasadami obiektywnego dziennikarstwa.
4. Media powinny dążyć do wyrównania czasu antenowego przy prezentowaniu informacji o wszystkich kandydatach, eliminując faworyzowanie lub marginalizację jakichkolwiek uczestników kampanii wyborczej, co wpłynie na zrównoważony obraz rywalizacji politycznej.
5. Wprowadzenie systematycznego monitoringu i ewaluacji materiałów publicystycznych oraz informacyjnych pod kątem języka i narracji, który pozwoli identyfikować i korygować tendencje do stronniczości, uprzedzeń czy nieuzasadnionych ocen.
6. Rozwój narzędzi ułatwiających odbiorcom krytyczną analizę publikowanych informacji, zwłaszcza podczas intensywnych kampanii wyborczych, poprzez edukację medialną i promowanie świadomego odbioru przekazów dziennikarskich.