Przekleństwo państwa średniego. Polska między Brukselą a Waszyngtonem
Data publikacji: 01/2023
Tematyka: Bezpieczeństwo i obronność
Informacja prasowa: kliknij tutaj
Skopiuj link do raportuStreszczenie
Streszczenie
Raport „Przekleństwo państwa średniego” analizuje wyzwania, przed którymi stoi Polska jako państwo średniej wielkości w kontekście globalnych przemian geopolitycznych i gospodarczych. Dokument zwraca uwagę na rosnące napięcia w relacjach transatlantyckich, wyzwania związane z autonomizacją Unii Europejskiej wobec państw członkowskich oraz potrzebę zachowania szerokiego pola manewru w zakresie polityki obronnej i zagranicznej.
Autorzy podkreślają konieczność współpracy między UE a USA w dziedzinie zielonych technologii, funduszy odbudowy oraz koordynacji działań gospodarczych, wskazując jednocześnie na zagrożenia wynikające z protekcjonizmu i rosnącego interwencjonizmu państwowego. Raport akcentuje misyjny charakter działalności Centrum Analiz Klubu Jagiellońskiego oraz potrzebę zachowania niezależności eksperckiej przy współpracy z podmiotami zewnętrznymi. Analiza obejmuje także kwestie finansowania polityki przemysłowej i badań naukowych z funduszy unijnych oraz kształtowania ram prawnych dotyczących pomocy publicznej w UE.
Wnioski
Wnioski
1. Konieczne jest znalezienie kompromisów między UE a USA, aby uniknąć narastających konfliktów gospodarczych i politycznych, które osłabiają Zachód.
2. Polska powinna dążyć do utrzymania i rozszerzenia swojego pola manewru w polityce zagranicznej, bezpieczeństwa oraz gospodarczej, mając na uwadze obecne ograniczenia i szanse.
3. Transformacja rynku i polityki gospodarczej zmierza ku rosnącemu interwencjonizmowi państwowemu, co wymaga dostosowania
mechanizmów wsparcia i regulacji.
4. Fundusze unijne, w tym niewykorzystane środki z Funduszu Odbudowy i Odporności, mogą stać się istotnym źródłem finansowania polityki przemysłowej i badań nad zielonymi technologiami.
Główne rekomendacje
Główne rekomendacje
1. Polska powinna aktywnie uczestniczyć w kształtowaniu zasad współpracy UE-USA, dążąc do zachowania suwerenności państw członkowskich przy jednoczesnej współpracy strategicznej.
2. Należy rozwijać instrumenty finansowe i regulacyjne wspierające inwestycje w zielone technologie, łącząc metody wsparcia („marchewka”) z regulacjami („kij”) w sposób atrakcyjny dla gospodarki i społeczeństwa.
3. Komisja Europejska powinna zwiększyć dostępność środków budżetowych na politykę przemysłową i badania, wykorzystując niewykorzystane fundusze i elastycznie reagując na zmieniające się wyzwania geopolityczne.
4. W polityce zagranicznej i bezpieczeństwa należy utrzymywać balans między integracją europejską a niezależnością decyzji państw członkowskich, minimalizując konflikty interesów narodowych.