Rurociąg z miliardami. Jak zatrzymać finansowanie gazu z REPowerEU

Streszczenie raportu

Raport analizuje zależność Unii Europejskiej od importu rosyjskich paliw kopalnych oraz plany Komisji Europejskiej mające na celu zakończenie tej zależności do 2027 roku. Omawia się w nim działania podjęte w odpowiedzi na kryzys energetyczny związany z ograniczeniem dostaw gazu ziemnego z Rosji oraz cele stawiane przez UE w ramach planu REPowerEU w kontekście dywersyfikacji źródeł dostaw energii. Raport podkreśla korzyści wynikające z przejścia Europy na czystą energię i zastąpienia paliw kopalnych odnawialnymi źródłami energii, a także konieczność zmiany systemu finansowania UE w celu skierowania funduszy publicznych z dala od gazu ziemnego i umożliwienia inwestycji w odnawialne źródła energii.

Wnioski z raportu

1. Unia Europejska odnotowała znaczący spadek zużycia rosyjskiego gazu ziemnego o prawie 20% w 2022 roku, co świadczy o wykonalności zastąpienia tego paliwa przez aktywne promowanie odnawialnych źródeł energii.
2. Plan REPowerEU, wprowadzony przez Komisję Europejską, ma potencjał przyniesienia dalszego spadku zużycia gazu w UE do 2030 roku, co może przyczynić się do redukcji emisji gazów cieplarnianych.
3. Niektóre państwa członkowskie planują wykorzystać fundusze unijne na budowę nowych terminali LNG i gazociągów, co może prowadzić do nadmiaru zdolności importowych gazu i marnotrawstwa środków publicznych.

Główne rekomendacje z raportu

1. Państwa członkowskie UE oraz Komisja Europejska powinny odrzucić wnioski o wsparcie finansowe z planu REPowerEU dla projektów związanych z paliwami kopalnymi, aby firmy naftowe i gazowe ponosiły samodzielnie koszty zanieczyszczających środowisko projektów.
2. Należy przyspieszyć likwidację istniejących zasobów gazu ziemnego zarówno na poziomie UE, jak i krajowym, aby zredukować emisje i uniknąć długoterminowej zależności od tego paliwa.
3. Unijne i krajowe organy regulacyjne powinny dokładnie ocenić adekwatność istniejącej i planowanej infrastruktury dostaw LNG oraz powiązanych umów na dostawy, aby zapewnić zgodność z celami UE w zakresie klimatu i bezpieczeństwa dostaw.